سوره فرقان - آیه 54 جزء 19 - صفحه 364

    وَهُوَ ٱلَّذِي خَلَقَ مِنَ ٱلۡمَآءِ بَشَرًا فَجَعَلَهُۥ نَسَبًا وَصِهۡرًا‌ وَكَانَ رَبُّكَ قَدِيرًا

    54

تفسیر نور
و او كسى است كه انسان را از آب آفرید و او را داراى پیوند نسبى و سببى گردانید (و نسل او را از این دو طریق گسترش داد)، و پروردگار تو همواره تواناست.

نکته‌ها
مراد از آب در این آیه، نطفه‌ى انسان است، به دلیل آیه‌ى: «ألم نخلقكم من ماء مهین» 326 و آیه‌ى: «خُلِقَ من ماء دافِق» 327

«نَسَب» پیوندى است كه از طریق زاد و ولد به وجود مى‌آید، نظیر پیوند پدر و فرزند و برادران با یكدیگر. كلمه‌ى «صِهر» به معناى داماد است و دامادى پیوندى است كه بین یك مرد و یك خانواده‌ى دیگر به وجود مى‌آید، مانند پیوند داماد با بستگان همسرش كه در اصطلاح به آن خویشاوندى سببى مى‌گویند.


326) مرسلات، 20.

327) طارق، 6.

پیام‌ها
هم انسان از آب است، «خلق من الماء بشرا» هم حیوان، «واللّه خلق كلّ دابّة من ماء» 328 و هم سایر موجودات زنده. «و جعلنا من الماء كلّ شى‌ء حىّ» 329

همه‌ى انسان‌ها از یك مادّه آفریده شده‌اند، «خلق من الماء بشرا» پس امتیازات و برترى‌هاى نژادى پوچ است.

انسان موجود با عظمتى است. «بشراً» (تنوین نشانه عظمت است)

زندگى انسان بر اساس پیوندهاى سببى و نسبى شكل مى‌گیرد. «نَسباً و صِهراً»

در این آیه از بستگان نسبى قبل از بستگان سببى سخن به میان آمده است تا رمز اولویّت آنان باشد. «نَسباً و صِهراً»


328) نور، 45.

329) انبیاء، 30.