شاید مراد از «ناظرة» انتظار دریافت نعمت باشد. چنانكه در روایتى از امام رضاعلیه السلام آمده است: «مشرقة تنتظر ثواب ربّها»¹⁷⁴ آنان در انتظار پاداش پروردگارشان هستند.

گرچه این آیه مى‌فرماید: «الى ربّها ناظرة» مردم به سوى پروردگارشان نظر مى‌كنند. امّا بر اساس آیه‌اى كه مى‌فرماید: «لا تدركه الابصار»¹⁷⁵ دیدگان تو را در نیابند، خداوند با چشم سر دیده نمى‌شود و در قیامت مردم به لطف پروردگار نظر دارند.

«باسرة» به معناى گرفتگى چهره است.

«فاقرة» از «فقار» به معناى ستون فقرات است. فقیر نیز از همین ریشه و به معناى كسى است كه به خاطر نادارى گویا ستون فقراتش شكسته است. مراد از فاقره كمرشكن است.

174) تفسیر نورالثقلین.

175) انعام، 103.

علاقه به دنیا زمانى بد و قابل سرزنش است كه یا شدید باشد: «لحبّ الخیر لشدید»¹⁷⁶ و یا ملازم رها كردن قیامت باشد. «تحبّون العاجلة و تذرون الآخرة»

علاقه به دنیا بسترى براى انكار معاد است. «تحبّون العاجلة و تذرون الآخرة»

دنیا زودگذر است. گویا دنیا براى به آخر رسیدن عجله دارد و به سرعت سپرى مى‌شود. «تحبّون العاجلة»

یك دل، دو دوستى برنمى‌دارد. «تحبّون العاجلة و تذرون الآخرة»

انسان از عَجَل آفریده شده: «خلق الانسان من عجل»¹⁷⁷، اگر با عقل و وحى خود را مهار نكند، تنها به فكر دنیاى عاجل است. «تحبّون العاجلة»

یكى از شیوه‌هاى تربیت مقایسه بین كفر و پاداش است: «وجوه یومئذ ناضرة - وجوهٌ یومئذ باسرة»

مسایل روحى و روانى در چهره انسان اثر مى‌گذارند. رنگ رخساره خبر مى‌دهد از سّر ضمیر. «وجوهٌ یومئذ ناضرة - وجوهٌ یومئذ باسرة»

كسانى كه در دنیا تنها خداوند را عبادت كردند: «فادعوا اللّه مخلصین»¹⁷⁸، تنها به او توكّل كردند: «علیه توكّلنا»¹⁷⁹، تنها نسبت به او خاشع بودند و از احدى نهراسیدند: «لا یخشون احداً»¹⁸⁰، تنها از او كمك خواستند: «ایّاك نستعین» و...، در آن روز نیز تنها به او نظر دارند. «الى ربّها ناظرة»

دلبستگى به دنیا و رها كردن آخرت سبب اندوه و گرفتگى چهره در قیامت است. «تحبّون العاجلة... وجوهٌ یومئذ باسرة»

177) انبیاء، 37.

178) غافر، 14.

179) ملك، 29.

180) احزاب، 39.